महोत्तरी – ऐतिहासिक तथा धार्मिक नगरी मटिहानीमा पौराणिक, धार्मिक एवं परम्परागत झूलनोत्सव मेला आजदेखि सुरु हुँदैछ। मिथिला संस्कृतिसँग गहिरो सम्बन्ध रहेको झूलनोत्सव प्रत्येक वर्ष साउन शुक्ल तृतीयादेखि पूर्णिमासम्म विशेष धार्मिक विधि तथा परम्पराअनुसार मनाउने गरिन्छ।

झूलनोत्सवका अवसरमा मटिहानीस्थित लक्ष्मीनारायण मठबाट भगवान् राम र माता सीताको मूर्तिलाई विशेष रूपमा सजाइएको डोलामा राखी भजन–कीर्तन तथा धार्मिक बाजागाजासहित झूला घरसम्म पुर्‍याउने परम्परा रहेको छ। झूला घरमा धार्मिक विधिअनुसार पूजा–आराधना गरी भगवान् राम र सीताको मूर्तिलाई झुलाउने गरिन्छ।

दैनिक डोला यात्रा र झुलाउने परम्परा

झूलनोत्सवको मुख्य आकर्षण भगवान् राम र सीताको डोला यात्रा रहने गर्दछ। लक्ष्मीनारायण मठबाट मूर्तिलाई डोलामा राखेर श्रद्धालु तथा भक्तजनको सहभागितामा भजन–कीर्तन गर्दै झूला घरसम्म पुर्‍याइन्छ।

झूला घरमा पुगेपछि धार्मिक विधिअनुसार पूजा–आराधना गरी भगवान् राम र सीताको मूर्तिलाई झुलाउने गरिन्छ। साँझको समयमा हुने भजन–कीर्तन, धार्मिक अनुष्ठान तथा सांस्कृतिक गतिविधिले मटिहानीको वातावरण भक्तिमय बन्ने गर्दछ।

मिथिला संस्कृतिको जीवन्त परम्परा

झूलनोत्सव धार्मिक आस्थाको पर्व मात्र नभई मिथिला क्षेत्रको मौलिक संस्कृति, परम्परा र सामाजिक सद्भावसँग जोडिएको महत्वपूर्ण उत्सवका रूपमा समेत लिइन्छ। पुस्तौँदेखि चलिआएको यस परम्पराले स्थानीय धार्मिक तथा सांस्कृतिक पहिचानलाई संरक्षण र निरन्तरता दिन महत्वपूर्ण भूमिका खेलेको छ।

झूलनोत्सवका अवसरमा स्थानीयवासीसँगै महोत्तरी तथा आसपासका विभिन्न स्थानबाट भक्तजन र श्रद्धालु मटिहानी आउने गर्दछन्। उत्सव अवधिभर मठ–मन्दिर तथा झूला घर क्षेत्रमा धार्मिक गतिविधि बढ्ने भएकाले मटिहानीको धार्मिक तथा सांस्कृतिक वातावरण थप उल्लासमय बन्ने गर्दछ।

झूलनोत्सवले धार्मिक पर्यटन प्रवर्द्धनसँगै मिथिला क्षेत्रको मौलिक कला, संस्कृति र परम्परालाई नयाँ पुस्तासम्म पुर्‍याउनसमेत योगदान पुर्‍याउँदै आएको स्थानीयको भनाइ छ।